Podvodna senzacija kod Mljeta: Zlatni nalazi koji menjaju sliku o Vizantiji

Višegodišnja podvodna arheološka istraživanja u akvatorijumu ostrva Mljet donela su spektakularne rezultate. Stručnjaci Hrvatskog restauratorskog zavoda otkrili su ostatke vizantijskog broda iz 7. ili 8. veka, čiji izuzetno vredan teret pruža potpuno novi uvid u trgovinu, diplomatiju i život elitnih krugova tog doba.

Zbog svoje jedinstvenosti, ovo se već smatra jednim od najznačajnijih podvodnih otkrića na Mediteranu za navedeni istorijski period.

Tokom 19 godina sistematskog rada, arheolozi su na ovom području zabeležili čak 20 ranije nepoznatih lokacija brodoloma, koji potiču iz perioda od 2. veka pre nove ere pa sve do 16. veka. Ipak, najveću pažnju privukao je upravo vizantijski jedrenjak. Njegovo istraživanje započeto je 2015. godine, a do danas je uspešno realizovano devet istraživačkih kampanja.

Među najvrednijim nalazima izdvajaju se četiri luksuzna zlatna kompleta za pojas, opremljena zlatnim kopčama i završecima ukrašenim smaragdima, rubinima i biserima. Reč je o prestižnim ukrasima kakve su nosili visoki vizantijski dostojanstvenici, a ovakvi primerci nikada ranije nisu pronađeni na podvodnim lokalitetima Mediterana.

Na mestu potonuća otkriveni su i zlatnici četvorice careva iz Iraklijeve dinastije s kraja 7. veka, što je naučnicima omogućilo da precizno datiraju vreme ove pomorske nesreće.

Posebnu pažnju privlači i zlatni prsten sa likom cara iz pomenute dinastije. Stručnjaci pretpostavljaju da je pripadao visokom državnom ili vojnom zvaničniku koji je imao ovlašćenje za pečaćenje carskih dokumenata, što navodi na zaključak da se na brodu nalazila ličnost od izuzetnog političkog značaja.

Pored dragocenosti od zlata i dragog kamenja, plovilo je nosilo i bogat trgovački teret. Među artefaktima su pronađene: Brojne amfore, Trgovačke vage i žetoni od slonovače, Fine keramičke činije i tanjiri

Ovi predmeti svedoče o izuzetno razvijenim trgovačkim vezama i mreži razmene unutar Vizantijskog carstva.

Pretpostavlja se da je brod potonuo dok je pokušavao da nađe spas od nevremena u uvali Polače na Mljetu. Ova uvala je, zahvaljujući svom prirodno zaštićenom položaju i blizini kasnoantičke palate, vekovima služila kao sigurno utočište za brodove na jednoj od najvažnijih pomorskih ruta između istočnog i zapadnog Mediterana.